Komentarze do Triduum

WIELKI CZWARTEK – MSZA WIECZERZY PAŃSKIEJ

KOMENTARZ WSTĘPNY

Msza wieczerzy Pańskiej rozpoczyna Triduum Paschalne, które jest dla chrześcijanina najważniejszym czasem roku liturgicznego. Wspominamy i rozważamy w tym czasie misterium naszego odkupienia: mękę, śmierć i zmartwychwstanie Jezusa Chrystusa. Msza Wieczerzy Pańskiej jest pamiątką ustanowienia dwóch sakramentów: Eucharystii i ściśle z nią związanego kapłaństwa. Apostołowie w Wieczerniku przyjęli swoją I Komunię św., dlatego też dzisiaj pięcioro dzieci z naszej parafii po raz pierwszy weźmie pełny udział we Mszy św. przyjmując Chrystusa do serca. Jest też Msza wielkoczwartkowa szczególną liturgią miłości. Wobec bezgranicznej miłości Chrystusa, który daje siebie całkowicie w ofierze krzyżowej uobecnionej w Eucharystii nie możemy przejść obojętnie. Uczymy się i otrzymujemy łaskę naśladowania Chrystusa w dawaniu siebie bliźnim. W procesji z darami przyniesiemy do ołtarza 12 chlebów, które pobłogosławione przez obecność przy ołtarzu Najświętszej Ofiary będą po Mszy św. połamane i rozdzielone na zewnątrz kościoła pomiędzy wszystkich uczestników. Można też kawałek zanieść do domu chorym i tym, którzy nie mogli uczestniczyć w dzisiejszej liturgii. Nawiązujemy w tym geście do starożytnej nazwy Eucharystii jako łamania chleba, a także do agapy – starochrześcijańskiej uczty miłości, która była przedłużeniem Mszy św.

DO LITURGII OFIARY

(czytany po modlitwie wiernych, a przed pieśnią „na ofiarowanie”)

Kościół nigdy nie oddzielał Eucharystii i miłości. Miłość zawarta jest w Eucharystii. „Przykazanie nowe daję wam, abyście się wzajemnie miłowali”. Dlatego dzisiaj konkretnym darem materialnym wspomagamy potrzebujących i ubogich naszej parafii, a sami obdarowani zostaniemy po Eucharystii cząstką chleba, niesionego teraz do ołtarza. Całe życie chrześcijanina jest próbą odpowiedzi na miłość Chrystusa, który wydaje swoje Ciało za życie świata. Nasz czyn miłości Jezus może obdarzyć wieczną wartością, tak jak przyniesione przez nas dary chleba i wina przemienia w swoje Ciało i Krew przez posługę kapłana i daje nam w nich zbawienie.

KOMENTARZ DO PROCESJI DO CIEMNICY

(po ogłoszeniach duszpasterskich)

Za chwilę przeniesiemy Najświętszy Sakrament do ciemnicy – tabernakulum symbolizującego najtrudniejsze chwile Pana Jezusa przed męką – modlitwę w Ogrójcu o poddanie się woli Ojca i przyjęcie niezawinionego cierpienia. Nasza adoracja dzisiaj i w dniu jutrzejszym ma dwa motywy: dziękczynienie za Eucharystię i łączenie się z Chrystusem zwycięsko przechodzącym pokusy szatana, by uciec od krzyża, w którym jest zbawienie świata.

 

WIELKI PIĄTEK

KOMENTARZ WSTĘPNY

Dziś Wielki Piątek – I dzień Triduum Paschalnego – wspomnienie śmierci Chrystusa. Rozpoczynamy Liturgię Męki Pańskiej. Przeżywamy w niej poniżenie Chrystusa przez mękę i śmierć krzyżową, ale przede wszystkim podkreśla ona chwałę odkupienia przez Krzyż.
Uwielbiamy naszego Zbawiciela, z którego śmierci tryska życie dla całego świata. Nie śpiewając dziś pieśni na wejście, zaczynamy modlitwę w skupieniu i ciszy. Podczas gdy kapłan upada przed ołtarzem na twarz, my klękamy i modlimy się w naszych sercach.
Liturgia Słowa w dniu dzisiejszym ukazuje nam, jak Chrystus na krzyżu realizuje nadzieje całej ludzkości. On jest cierpiącym Sługą Jahwe i Najwyższym Kapłanem, który ofiarował samego siebie. Naczelne miejsce w tej liturgii zajmuje opis Męki Pańskiej według św. Jana.

KOMENTARZ DO KOLEKTY

(czytany w czasie zbierania kolekty po modlitwie powszechnej)

Kolekta zbierana w czasie Liturgii Wielkopiątkowej przeznaczona jest na Boży Grób w Jerozolimie oraz potrzeby chrześcijan w Ziemi Świętej. Nasz dar materialny ma być dziś wyrazem odpowiedzialności za miejsca, gdzie żył i umarł Jezus Chrystus, jak też za tych nielicznych chrześcijan żyjących tam obecnie. Ma to być skuteczny znak miłości i solidarności z tymi, którzy opiekują się miejscami świętymi, a zwłaszcza Bazyliką Bożego Grobu w Jerozolimie, która zawiera w swym wnętrzu Golgotę – miejsce śmierci Chrystusa i grób – miejsce Jego zmartwychwstania. Chrześcijanie w Ziemi Świętej znajdują się w zdecydowanej mniejszości i dlatego też pomagamy im naszą ofiarą w utrzymaniu szkół katolickich, tworzeniu Ośrodków Studium Biblijnego, upowszechnianiu kultury chrześcijańskiego wschodu, w działalności instytucji duszpasterskich, kulturalnych i charytatywnych Kościołów Wschodnich, szczególnie Patriarchatu Łacińskiego Jerozolimy.

Nasze miasto Chorzów w symboliczny sposób powiązane jest z Bożym Grobem w Jerozolimie. Zakon Bożogrobców, który został założony w czasie pierwszej wyprawy krzyżowej dla obrony miejsc świętych w Jerozolimie, przez prawie sześć wieków prowadził parafię, obecnie p/w św. Marii Magdaleny w Chorzowie Starym. Tak więc Bożogrobcy na trwale wpisali się w naszą historię, czego zewnętrznym wyrazem jest nazwa ulicy w Chorzowie Starym i krzyż Bożogrobców w herbie naszego miasta.

Od początków istnienia Kościoła Liturgia Wielkiego Piątku jest adoracją Chrystusowego Krzyża, który będąc narzędziem śmierci, stał się znakiem zwycięstwa i naszego zbawienia.

Pragniemy i dziś uczcić Krzyż wspólnie go adorując. Zostanie On wniesiony w uroczystej procesji. Usłyszymy trzy wezwania diakona: „Oto drzewo Krzyża, na którym zawisło Zbawienie świata”. Za każdym razem przyklękamy odpowiadając: „Pójdźmy z pokłonem” i w ciszy wyrażamy Chrystusowi wdzięczność za dzieło naszego zbawienia.

Po tej wspólnej adoracji cześć Krzyżowi indywidualnie oddadzą wszyscy chętni, w uporządkowanej procesji podchodząc z czterech stron do krzyża i całując go jeden raz.

Po adoracji liturgia prowadzi nas od krzyża do Komunii Świętej. Jest ona owocem zerwanym z Drzewa Krzyża, z Drzewa nowego i nieśmiertelnego życia. Pan daje nam ten owoc jako pokarm podczas każdej Eucharystii, abyśmy umacniali nasze siły i mieli udział w Jego zmartwychwstaniu.

 

WIGILIA PASCHALNA

KOMENTARZ WSTĘPNY

W tę najświętszą noc, w której Pan nasz Jezus Chrystus przeszedł ze śmierci do życia, Kościół wzywa swe dzieci rozproszone po całym świecie, aby zgromadziły się na czuwanie i modlitwę. Jest to naprawdę Wielka Noc, bo w niej przeżywamy w sposób sakramentalny mocą Ducha Świętego najważniejsze wydarzenie w dziejach świata i ludzkości – zmartwychwstanie Chrystusa. Ta tajemnica zbawcza w liturgii nocy paschalnej stanie się dla nas teraźniejszością.

Cała dynamika nocy paschalnej koncentruje się wokół nowego życia w Chrystusie, dlatego też dzisiejsza liturgia pełna jest symboli życia: światło – słowo – woda i uczta. Znaki te stanowią również główną treść kolejnych części liturgii wigilii paschalnej. I część liturgia światła – na zewnątrz kościoła kapłan święci ogień, paschał – świecę symbolizującą Zmartwychwstałego, na paschale rzeźbi krzyż, datę obecnego roku, pierwszą i ostatnią literę alfabetu greckiego A i Ω (symbol Chrystusa – Pana czasu) oraz zdobi paschał pięcioma czerwonymi kulami – symbol 5 ran Chrystusa. Następnie zapali paschał od poświęconego ognia i wniesie go do ciemnego kościoła. Po drugim śpiewie: „Światło Chrystusa” i naszej odpowiedzi: „Bogu niech będą dzięki” ministranci rozniosą ogień po całym kościele. Potem stojąc z zapalonymi świecami wysłuchamy hymnu Exsultet – orędzia wielkanocnego, radosnego uwielbienia Boga za nowe życie udzielone nam przez zmartwychwstałego Chrystusa.

Potem w długiej uroczystej liturgii słowa, będącej główną częścią naszego wielkanocnego czuwania, usłyszymy najważniejsze fragmenty Pisma św. – o stworzeniu świata i człowieka, o wyjściu Izrealitów z Egiptu będącym zapowiedzią naszego uwolnienia z grzechów, o Bożej miłości, której nie są w stanie zachwiać nasze grzechy, wreszcie o chrzcie zanurzającym nas w śmierć Chrystusa, by razem z Nim powstać z martwych do nowego życia. Uroczystą proklamacją zmartwychwstania będzie hymn Chwała na wysokości Bogu, radosne Alleluja i Ewangelia – relacja o pustym grobie i ukazaniu się Zmartwychwstałego niewiastom i uczniom.

Po homilii nastąpi liturgia chrzcielna – poświęcenie wody, którą będą chrzczone dzieci i dorośli przez cały rok oraz odnowienie przyrzeczeń chrzcielnych przez nas wszystkich zgromadzonych na czuwaniu wielkanocnym.

Następnie w czasie liturgii eucharystycznej przyjmiemy Komunię św. – Chrystusa Zmartwychwstałego w pełnym znaku uczty, pod dwiema postaciami. Odpowiedzmy głośno i wyraźnie „Amen” czyli „wierzę”, „zgadzam się”, by potwierdzić naszą osobistą wiarę w obecność Zmartwychwstałego w Eucharystii.

Dopełnieniem dzisiejszych uroczystości będzie procesja rezurekcyjna – wyjście na zewnątrz kościoła i obwieszczenie światu radosnej nowiny, że Chrystus Zmartwychwstał.