Sakramenty
CHRZEST
Chrzest, brama sakramentów, konieczny do zbawienia, uwalnia ludzi od grzechów, odradza ich jako dzieci Boże i przez upodobnienie do Chrystusa włącza do Kościoła.Sakramentu chrztu św. udzielamy zasadniczo dwa razy w miesiącu w pierwszą i trzecią niedzielę (zawsze też udzielamy chrztu św. w Wielkanoc) na Mszy o godz. 14.00 (w lipcu i sierpniu o godz.11.30). Jest zaleceniem Kościoła, by chrztu św. udzielać w czasie uroczystej niedzielnej Eucharystii, by ukazać ścisły związek obu sakramentów. Od tej zasady mogą być uzasadnione wyjątki.
Chrztu udzielamy dzieciom, których rodzice faktycznie zamieszkują teren naszej parafii i są naszymi parafianami (w prawie kościelnym nie ma kategorii „zameldowanie”). Jeśli rodzice mieszkają w innej parafii i pragną ochrzcić dziecko u nas z ważnych powodów, potrzebny jest przekaz z parafii, do której należą. By przygotować się do chrztu należy zgłosić się do kancelarii parafialnej i pobrać formularz do chrztu dziecka, potem dokładnie wypełnić go i dostarczyć do kancelarii parafialnej wraz z aktem urodzenia dziecka oraz zaświadczeniami od rodziców chrzestnych, że mogą pełnić tę funkcję (pobranych z parafii, gdzie aktualnie mieszkają chrzestni). Jeśli chrzestni są naszymi parafianami nie potrzeba dostarczać tego zaświadczenia. Dokumenty należy dostarczyć do kancelarii najpóźniej do piątku przed niedzielą, w czasie której udzielany jest chrzest.
Wymagania wobec rodziców dziecka
Chrztu św. udziela się dziecku na podstawie wiary rodziców dziecka. Wiara ma być nie tylko deklarowana, ale i praktykowana. Rodzice modlą się za dziecko (a w przyszłości razem z dzieckiem), uczestniczą co niedzielę we Mszy św., przystępują regularnie do spowiedzi św. i Komunii. Naturalną rzeczą jest, że mają ślub kościelny, by móc uczciwie w czasie obrzędów chrztu św. wyrzec się szatana i grzechu i wyznać wiarę. Jeśli nie mają ślubu kościelnego, to chrzest najlepszą okazją by uzdrowić konkubinat czy małżeństwo tylko cywilne, jeśli nie ma ku temu prawnej przeszkody (co do formalności związanych z zawarciem sakramentu małżeństwa patrz niżej)
Wymagania wobec chrzestnych
Wg nauki Kościoła chrzestny ma towarzyszyć dorosłemu w chrześcijańskim wtajemniczeniu, a wraz z rodzicami przedstawić dziecko do chrztu oraz pomagać, żeby ochrzczony prowadził życie chrześcijańskie i wypełniał wiernie złączone z nim obowiązki. Do przyjęcia zadania chrzestnego może być dopuszczony ten, kto ukończył 16 lat, jest katolikiem, bierzmowanym i przyjął już sakrament Komunii św. oraz prowadzi życie zgodne z wiarą i odpowiadające funkcji, jaką ma pełnić. Należy wybrać jednego chrzestnego lub chrzestną albo dwoje chrzestnych (oczywiście różnej płci). Nie może więc pełnić tej funkcji osoba żyjąca w konkubinacie, w związku niesakramentalnym czy „partnerskim”, a także osoba niepraktykująca wiary (brak niedzielnej Mszy św., nieprzystępowanie do spowiedzi i Komunii św.).
Katecheza dla rodziców i chrzestnych
Nauka dla rodziców i chrzestnych odbywa się w sobotę przed niedzielną Eucharystią, w czasie której udzielamy chrztu, o godz.17.00 w salkach obok naszego probostwa.
Chrzest w niebezpieczeństwie śmierci
W każdej chwili można wezwać kapłana do szpitala czy do domu. W razie nagłej konieczności każdy może udzielić chrztu tylko zwykłą wodą (nie musi być poświęcona) polewając trzykrotnie główkę dziecka i wypowiadając imię dziecka na początku i formułę sakramentalną: np. w wypadku dziecka o imieniu Andrzej będą to następujące słowa: ANDRZEJU, JA CIEBIE CHRZCZĘ W IMIĘ OJCA I SYNA I DUCHA ŚWIĘTEGO.
Dwie fromy chrztu w parafii św. Jadwigi
Chrztu udziela się bądź przez zanurzenie, bądź przez polanie, z zachowaniem przepisów wydanych przez Konferencję Episkopatu – mówi kanon 854 Kodeksu Prawa Kanonicznego. Katechizm Kościoła Katolickiego w numerze 1239 mówi: W sposób najbardziej znaczący dokonuje się chrztu przez trzykrotne zanurzenie w wodzie chrzcielnej. Juz od starożytności może on być także udzielany przez trzykrotne polanie wodą głowy kandydata. W parafii św. Jadwigi istnieje cały rok możliwość ochrzczenia dziecka przez całkowite zanurzenie. Odbywa się to przed ołtarzem w odpowiednio dużej sadzawce chrzcielnej, z dokładnie (co do temperatury) podgrzewaną wodą, w ogrzewanym (zimą) kościele. Zapraszamy rodziców do skorzystania z tej propozycji. Do 2007 roku ochrzciliśmy w ten sposób w naszej parafii piętnaścioro dzieci i wszystkie czują się dobrze, żadne nie zachorowało. Sam chrzest (rozebranie dziecka, trzykrotne zanurzenie) trwa 1-2 minuty.
Bierzmowanie młodzieży i dorosłych
Sakrament bierzmowania jest dopełnieniem chrześcijańskiego wtajemniczenia (po sakramentach chrztu i Eucharystii). Jest ubogaceniem chrześcijanina darem Ducha Świętego. Doskonalej łączy go z Kościołem, umacnia go i zobowiązuje, by słowem i czynem być świadkiem Chrystusa oraz szerzyć wiarę i jej bronić.
Bierzmowanie młodzieży
Sakramentu bierzmowania udzielamy młodzieży w trzeciej klasie gimnazjum i starszej, która nie przyjęła tego sakramentu. Każdego roku we wrześniu lub na początku października jest spotkanie organizacyjne, gdzie młodzież zostaje podzielona na małe grupy i uczestniczy w minimum 12 spotkaniach w salkach obok probostwa pod kierunkiem animatora. Na spotkaniach w oparciu o studium Pisma Św. i katechizm dla bierzmowanych pogłębia swoją wiarę, by spełnić zobowiązania wynikające z sakramentu bierzmowania. Poza tym w indeksie, który otrzymuje kandydat – oprócz potwierdzenia uczestnictwa w spotkaniach w małej grupie – potwierdzane jest przez kapłana comiesięczne przystępowanie do sakramentu spowiedzi św. Kandydat do bierzmowania uczestniczy w niedzielnej Mszy św., codziennie modli się i swoim życiem i postępowaniem w domu i szkole potwierdza swoją zdatność do przyjęcia sakramentu Ducha Św.Sakramentu bierzmowania w naszej parafii udziela raz w roku ksiądz biskup, zwykle w okresie nowenny przed Zesłaniem Ducha Św.
Bierzmowanie dorosłych
Bierzmowanie dorosłych (którzy ukończyli szkołę ponadgimnazjalną, a nie przyjęli z jakichś powodów tego sakramentu) odbywa się co dwa miesiące w katedrze Chrystusa Króla w Katowicach o godz. 17.00, po uprzednim przygotowaniu kandydata. Przygotowanie to odbywa się w formie 4 katechez w poniedziałki poprzedzające termin bierzmowania o 19.00 w salkach obok probostwa. Bierzmowanie w katedrze odbywa się zwykle w pierwsze czwartki miesiąca września, listopada, lutego, kwietnia i czerwca.
Najświętsza Eucharystia
Najbardziej czcigodny sakrament, w którym sam Chrystus Pan jest obecny, ofiaruje się i jest spożywany. Dzięki niej Kościół ustawicznie żyje i wzrasta. Ofiara eucharystyczna, pamiątka śmierci i zmartwychwstania Pana, w której uwiecznia się Ofiara Krzyża, jest szczytem i źródłem całego kultu oraz życia chrześcijańskiego. Oznacza ona i sprawia jedność Ludu Bożego, przez nią buduje się Ciało Chrystusa. Pozostałe sakramenty i wszystkie dzieła kościelne mają związek z Eucharystią i ku niej są ukierunkowane. Terminy sprawowania Mszy św. w naszej parafii patrz tutaj.
I Komunia św. dzieci kl. II szkoły podstawowej
Pierwszymi katechetami, odpowiedzialnymi za przygotowanie dziecka do I Komunii św. są rodzice. To ich wiara i jej praktykowanie są najlepszym przygotowaniem dziecka do pierwszego pełnego uczestnictwa w Eucharystii. Dlatego obowiązkiem wynikającym z wiary jest obecność rodziców wraz z dziećmi na niedzielnej Mszy św., ich regularne przystępowanie do spowiedzi św. i przyjmowanie Chrystusa w Komunii św. Miłość rodziców do Eucharystii naturalnie przechodzi na dziecko. Ich umiłowanie życia w łasce uświęcającej, coniedzielne, pełne zjednoczenie z Chrystusem w Komunii św. jest ich najlepszym świadectwem łączności z Bogiem i Kościołem.Pierwsze spotkanie dla rodziców odbywa się już w czerwcu roku szkolnego, w którym dzieci chodzą jeszcze do I klasy (termin wg ogłoszeń duszpasterskich i informacji listownej, która dociera do rodziców dzieci). Potem od września spotkania odbywają się co miesiąc spotkania w dużej sali Domu Parafialnego tylko dla rodziców. Nabożeństwa dla rodziców wraz z dziećmi w ciągu całego roku odbywają się w czwartki na Mszach św. szkolnych kolejno:
- w październiku – poświęcenie różańców
- 8 grudnia na Mszy o 16.3o – poświęcenie medalików (ewentualnie krzyżyków)
- 2 lutego na Mszy o 16.3o – poświęcenie świec
- w Wielkim Poście – poświęcenie skarbczyków
- I spowiedź – około miesiąca przed I Komunią św.
- II spowiedź – w sobotę przed niedziela I Komunii św.
Medaliki, różańce, skarbczyki, świece (te ostatnie mogą być z sakramentu chrztu św.) – zakupujemy we własnym zakresie w Księgarni św. Jacka przy ul. Wolności.Termin I Komunii św. – ustalany jest zwykle na drugą niedzielę maja, chyba że wypada wtedy uroczystość, której nie powinno się przesłaniać innymi uroczystościami.
W naszej parafii obowiązują jednakowe stroje – inne dla dziewcząt i dla chłopców. Można je zakupić lub wypożyczyć.
Wczesna Komunia św.
Jest zachęta Kościoła, by dzieci posyłać do wczesnej Komunii św. , która może obejmuje dzieci 6 letnie (wyjątkowo 5 letnie) oraz dzieci z I klasy. Warunkiem podstawowym jest ślub kościelny rodziców i ich pełne uczestnictwo w niedzielnej Eucharystii. Dzieci wczesnokomunijne przychodzą raz w tygodniu na katechezy ze swoimi rodzicami, gdzie odbywa się ich przygotowanie do I Komunii św. By dziecko mogło przystąpić do wczesnej komunii św. musi mieć wystarczające rozeznanie, by odróżnić Chleb eucharystyczny od zwykłego opłatka i znać podstawowe modlitwy oraz minimalną zdolność do wytrwania na niedzielnej Eucharystii.Termin wczesnej Komunii św. – w naszej parafii jest zwykle pierwsza niedziela maja (tydzień przed I Komunią św. dzieci kl.II). Można do wczesnej Komunii św. posłać dziecko w tym samym roku z bratem czy siostrą, które są już w II klasie. Zwykle starszy brat czy siostra dołączają się wtedy do młodszego dziecka i przystępują do I Komunii św. wraz z młodszym rodzeństwem
I Komunia św. w Triduum paschalne (czyli w Wielki Czwartek)
W naszej parafii istnieje też możliwość zgłoszenia dziecka do I Komunii św., którą łączymy ze szczytem całego roku liturgicznego czyli z Triduum paschalnym. Najważniejsze dni w życiu Kościoła łączą się w sercu dziecka i całej rodziny z najważniejszym dniem dotychczasowego życia. Oprócz comiesięcznych spotkań dla rodziców dzieci wraz z nimi uczestniczą w następująych nabożeństwach:
- Niedziela Chrystusa Króla. Msza Św. o 11:30. Dzieci pomiędzy rodzicami zajmują miejsca w pierwszych ławkach. W czasie homilii otrzymują krzyże.
- Nabożeństwo pokutne z I spowiedzią dzieci – sobota po Środzie Popielcowej
- II Niedziela Wielkiego Postu , Msza św. o godz. 11:30, dzieci przychodzą w białych albach, na piersiach krzyż, odnowienie pierwszej części przyrzeczeń chrzcielnych.
- IV Niedziela Wielkiego Postu, Msza św. o 11:30. Dzieci ustawiają się z rodzicami w przedsionku kościoła, mają w rękach świece, uroczyste wejście za paschałem, w czasie homilii druga część odnowienia przyrzeczeń chrzcielnych.
- Nabożeństwo pokutne, i druga spowiedź dzieci ( wraz z rodzicami)
- TRIDUUM PASCHALNE
- WIELKI CZWARTEK – Msza Wieczerzy Pańskiej godz. 18:00 I Komunia św. dzieci, Po Mszy agapa w domu (bez prezentów!!!)
- WIELKI PIĄTEK – Liturgia Męki Pańskiej o godz. 18.00 – rodzice z dziećmi podchodzą do adoracji krzyża w czasie samej liturgii
- WIGILIA PASCHALNA W WIELKĄ NOC – godz. 20.00 – ODNOWIENIE PRZYRZECZEŃ CHRZCIELNYCH RAZEM Z CAŁYM KOŚCIOŁEM.
- Niedziela Zmartwychwstania Pańskiego, II święto i każda niedziela okresu wielkanocnego – dzieci w białych albach przychodzą na Mszę św. o 11:30
- ZESŁANIE DUCHA ŚWIĘTEGO – godz.11:30, Msza Św., po niej może być w domu impreza komunijna z gośćmi, prezentami
- Święto Matki Kościoła – 28 maja, godz.16.30 ostatnia Msza św. w białej albie.
Warto zwrócić uwagę na rozdzielenie uczty rodzinnej od samego dnia I Komunii św. (Zesłanie Ducha Św. a Wielki Czwartek), połączenie większości nabożeństw z niedzielną Eucharystią, do której i tak rodzice wraz z dziećmi są zobowiązani oraz rozciągnięcie w czasie samej uroczystości I Komunii św. i jej niejako „zwielokrotnienie”.
Zgłoszenia do tej formy I Komunii św. możliwe są do niedzieli Chrystusa Króla (czyli do ostatniej niedzieli listopada). Dzieci (i chłopcy, i dziewczynki) mają jednakowe alby liturgiczne, w których przychodzą do kościoła na nabożeństwa wyżej wymienione od II niedzieli Wielkiego Postu do Zesłania Ducha Św.
Sakrament pokuty i pojednania, czyli spowiedź
W sakramencie pokuty, wierni wyznający swoje grzechy, wyrażają swój żal za nie i postanowienie poprawy, przez rozgrzeszenie udzielone przez kapłana, otrzymują od Boga odpuszczenie grzechów po chrzcie popełnionych i jednocześnie dostępują pojednania z Kościołem, któremu grzesząc zadali ranę.
Okazja do udzielania sakramentu pokuty w naszym kościele patrz tutaj.Miejsce właściwym przyjmowania spowiedzi jest kościół lub kaplica. Wyjątkowo może też być pomieszczenie przy naszej kancelarii parafialnej.
Namaszczenie chorych
Namaszczenie chorych, poprzez które Kościół wiernych niebezpiecznie chorych powierza Chrystusowi cierpiącemu i uwielbionemu, ażeby ich podtrzymał i zbawił, udziela się przez namaszczenie ich olejem i wypowiedzeniem formuły sakramentalnej.Namaszczenia chorych można udzielić wiernemu, który znajduje się w niebezpieczeństwie śmierci na skutek choroby lub starości, także osobom nieprzytomnym, jeśli będąc przytomni na umyśle przynajmniej pośrednio o niego prosili. Może o niego prosić osoba, która od dłuższego czasu zmaga się z ciężką chorobą lub którą czeka jakakolwiek operacja w szpitalu. Nie wolno go udzielać tylko osobom, którzy uparcie trwają w jawnym grzechu ciężkim.
Kapłana do udzielenia można wezwać do domu osobiście w kancelarii lub telefonicznie ((odsyłacz do godzin urzędowania i nr telefonów). W szpitalu można o ten sakrament prosić kapelana, który obchodzi szpital z Komunią św. od 6.00 rano lub także zadzwonić na probostwo w sprawie chorych znajdujących się w szpitalu.
Raz w roku w czasie dnia chorych (sobota przed naszym odpustem o godz. 10.00) w czasie Mszy św. jest możliwość przyjęcia sakramentu chorych w kościele w czasie wspólnotowej celebracji.
Sakrament namaszczenia chorych nie jest już ostatnim namaszczeniem i Kościół zachęca i upomina wiernych, aby nie czekać z udzieleniem tego sakramentu do ostatniej chwili przed śmiercią, gdy chory jest już nieprzytomny.
Małżeństwo
Małżeńskie przymierze, przez które mężczyzna i kobieta tworzą ze sobą wspólnotę całego życia, skierowanej ze swej natury do dobra małżonków oraz do zrodzenia i wychowywania potomstwa, zostało między ochrzczonymi podniesione przez Chrystusa do rangi sakramentu.
Przygotowanie do małżeństwa
I. dalsze – całe życie człowieka, jego wychowanie, zdolność do nawiązywania trwałych relacji przyjaźni i koleżeństwa, jego życie w głębokiej przyjaźni z Chrystusem, codzienna modlitwa, coniedzielna Msza św., regularna spowiedź stanowią przygotowanie do małżeństwaII. bliższe – proponujemy uczniom kl. II szkół średnich i zawodowych (oraz starszym) tzw. studium przedmałżeńskie – 12 spotkań w małej grupie (7-8 osób) prowadzonych przez pary małżeńskie. Pierwsze spotkanie organizacyjne odbywa się zwykle w październiku. Potem spotkania w małych grupach w naszych salkach obok probostwa w czasie dogodnym dla uczestników.
III. bezpośrednie przygotowanie do małżeństwa
Narzeczeni, którzy pragną zawrzeć małżeństwo w naszym kościele rezerwują sobie termin ślubu – można zarezerwować dzień i godzinę nawet z rocznym wyprzedzeniem w kancelarii parafialnej (od stycznia danego roku przyjmujemy rezerwacje na cały następny rok). Przy tej okazji też planują wspólną wizytę obu narzeczonych w Parafialnej Poradni Życia Rodzinnego (czynna jest zasadniczo w poniedziałki i środy od 18.00 – 20.00). Uprawnionym do błogosławienia małżeństwa w danej parafii jest proboszcz (lub wikary) parafii narzeczonej lub narzeczonego. Jeśli nasza parafia nie jest parafią narzeczonego lub narzeczonej to załatwia się wszystkie poniższe formalności w jednej z tych parafii, która wydaje licencję, a u nas rezerwuje się tylko termin ślubu. Innym rozwiązaniem jest tzw. przekaz czyli pozwolenie na spisanie protokołu i pobłogosławienie małżeństwa w naszej parafii wydany w jednej z parafii, gdzie mieszkają narzeczony lub narzeczona. Przekaz dołącza się do dokumentów potrzebnych do spisania protokołu przedmałżeńskiego.
Najważniejszą sprawą gdy chodzi o przygotowanie bezpośrednie do małżeństwa jest spisanie protokołu przedmałżeńskiego, który potwierdza brak przeszkód oraz pełną wolność w zawieraniu małżeństwa (jest więc potwierdzeniem, iż małżeństwo będzie zwarte ważnie). Do protokołu spisywanego w kancelarii parafialnej narzeczeni zgłaszają się mniej więcej trzy miesiące przed planowaną datą ślubu. Potrzebne są następujące dokumenty:
- dowody osobiste lub paszporty,
- świadectwa chrztu do ślubu (inna nazwa „metryka chrztu”) pobrane z parafii, gdzie udzielono chrztu nie wcześniej niż 6 miesięcy przed planowaną datą ślubu.
- świadectwa ukończenia religii w zakresie szkoły średniej (maturalne lub z ostatniej klasy szkoły ponadgimnazjalnej). Jeśli ktoś nie posiada takiego świadectwa to uczestniczy w katechumenacie przedmałżeńskim w parafii św. Antoniego w środy o 18.45 (10 katechez, które można rozpocząć w każdą środę).
W tym czasie można (lub trzeba) uczestniczyć w następujących formach przygotowania do małżeństwa
- dekanalne dni skupienia dla chętnych w parafii św. Józefa w Chorzowie (ul. Łagiewnicka 17) co kwartał wg ogłoszeń
- obowiązkowe nauki przedślubne w salkach obok probostwa co dwa miesiące wg ogłoszeń
Jeśli narzeczeni zawierają małżeństwo konkordatowe (tzn. sakrament udzielony sobie w kościele wywiera skutki także na płaszczyźnie cywilnej) pobierają z Urzędu Stanu Cywilnego zaświadczenie nie wcześniej niż trzy miesiące przed planowaną datą ślubu i dostarczają je dwa tygodnie przed ślubem do kancelarii wraz z innymi dokumentami.Zapowiedzi wygłasza się przez dwie niedziele w parafiach do których należą narzeczeni (zamieszkują w nich). Formularz wypełnia się przy okazji spisywania protokołu przedmałżeńskiego. Narzeczeni dostarczają go z powrotem dwa tygodnie przed planowaną datą ślubu.
Narzeczeni mają prawo wyboru czytań i formularza na swą mszę ślubną. Mogą sami wykonać czytanie lub poprosić kogoś z rodziny o wykonanie czytania lub wypowiedzenie próśb modlitwy wiernych. Zwykle świadkowie przynoszą do ołtarza dary ofiarne (chleb i wino) po modlitwie wiernych.